Ankara’da tam zamanlı çalışan biri için antrenmanın en büyük düşmanı ne motivasyon eksikliği ne de bilgi eksikliği; zaman. Sabah trafiği, uzun mesai, akşam yine trafik. Günün sonunda salona gidecek ne vakit kalır ne enerji. Bu yazıda yoğun çalışanların antrenmanı haftaya nasıl sığdırabileceğini, sabah, öğle ve akşam antrenmanının artılarını ve eksilerini, kısa ama etkili antrenmanın nasıl kurulduğunu anlatıyoruz.
Önce gerçekçi bir hedef
Yoğun çalışanların en sık yaptığı hata, motivasyonun yüksek olduğu ilk hafta haftada beş gün antrenman planlayıp ikinci hafta hepsini bırakmak. Oysa sonucu getiren şey programın yoğunluğu değil, aylar boyunca aksamadan devam etmesi.
Çoğu hedef için haftada iki ya da üç kuvvet antrenmanı ve gün içine yayılmış hareket yeterli. Kırk beş dakikalık iyi kurulmuş bir antrenman, dağınık geçen doksan dakikalık bir salon ziyaretinden daha fazla sonuç verir. Haftada iki gün aksatmadan yapılan antrenman, kâğıt üzerinde dört gün olup yarısı kaçırılan bir plandan daha iyidir.
Sabah, öğle ya da akşam: hangisi?
En iyi saat, düzenli olarak gerçekten gelebildiğin saattir. Yine de her birinin kendine göre artıları ve eksileri var.
Mesai öncesi (06.30–08.30)
- Artısı: Gün içindeki sürprizler (uzayan toplantı, son dakika işi) antrenmanı iptal ettiremez. Salonlar sakindir, trafik henüz başlamamıştır. Birçok kişi güne antrenmanla başlamanın gün boyu enerjisini artırdığını söyler.
- Eksisi: Erken kalkmak için erken yatmak gerekir. Uyku düzeni bozuksa sabah antrenmanı sürdürülemez. Sabahları vücut daha tutuk olduğu için ısınmayı uzun tutmak gerekir.
Öğle arası (12.00–14.00)
- Artısı: İş yerine yakın bir salon varsa, günü bölmek ve öğleden sonraki yorgunluğu kırmak için iyi bir yol. Kızılay, Söğütözü, Çukurambar ve Balgat gibi iş merkezlerinin yoğun olduğu bölgelerde iş merkezlerinin içinde ya da yakınında salon bulmak kolay.
- Eksisi: Süre kısıtlı: yürüme, soyunma, duş ve yemekle birlikte bir saati aşar. Kırk dakikalık yoğun ve iyi planlanmış bir antrenman gerektirir. Öğle yemeğini de planlamak gerekir.
Mesai sonrası (18.00–21.00)
- Artısı: Vücut ısınmıştır, kuvvet performansı genellikle günün bu saatlerinde daha iyidir. Günün stresini atmak için iyi bir yol.
- Eksisi: Salonların en kalabalık olduğu saatler. Mesai uzadığında ilk iptal edilen şey antrenman olur. Geç saatte yapılan yoğun antrenman bazı kişilerde uykuyu bozabilir.
Bir antrenörle çalışıyorsan ilk görüşmede hangi saatlerde gerçekten müsait olduğunu açıkça söyle. Erken saatte ders veren antrenörler de var.
Kısa ama etkili antrenman nasıl kurulur?
Tüm vücut antrenmanı
Haftada iki üç gün çalışan biri için her antrenmanda tüm vücudu çalıştırmak, bölgesel programlardan daha verimlidir. Her antrenmanda bir itiş, bir çekiş, bir bacak ve bir kalça hareketi olması temeli oluşturur.
Bileşik hareketler
Squat, deadlift varyasyonları, şınav ve press, çekiş hareketleri aynı anda birden fazla kas grubunu çalıştırır. Kısa sürede en fazla işi bunlar yapar.
Süper setler
Birbirini engellemeyen iki hareketi arka arkaya yapmak (örneğin bir itiş hareketinin ardından bir çekiş hareketi), dinlenme süresini kısaltır ve antrenmanı yarıya yakın kısaltabilir.
Kısa ısınma, hedefli bitiş
Beş-on dakikalık hedefli bir ısınma yeterli. Antrenmanın sonuna isteğe bağlı kısa bir kondisyon bölümü eklenebilir. Hipertrofi ya da dayanıklılık hedefin varsa program buna göre ayarlanır.
Örnek 40 dakikalık antrenman
| Bölüm | İçerik | Süre |
|---|---|---|
| Isınma | Hafif kardiyo ve eklem hareketliliği | 7 dk |
| Süper set A | Goblet squat + dambıl row | 12 dk |
| Süper set B | Romanya deadlift + şınav varyasyonu | 12 dk |
| Bitiş | Plank çeşitleri ve kısa kondisyon | 7 dk |
| Soğuma | Esneme | 2 dk |
Bu yalnızca bir örnek. Program seviyene, hedefine ve sağlık durumuna göre bir antrenör tarafından yazılmalı; tıbbi bir durumun varsa başlamadan önce doktoruna danış.
Gün içinde hareket
Antrenman günleri kadar, masa başında geçen saatler de önemli. Bütün gün oturup akşam bir saat antrenman yapmak, gün boyu hareketsizliğin etkisini tamamen silmez.
- Metroyla ya da otobüsle işe gidiyorsan bir durak önce inip yürü.
- Asansör yerine merdiveni kullan; plazalarda birkaç kat bile fark yaratır.
- Her saat başı birkaç dakika kalk, yürü, esne.
- Telefon görüşmelerini ayakta ya da yürüyerek yap.
- Öğle arasında kısa bir yürüyüş, öğleden sonraki yorgunluğa iyi gelir.
Antrenör yoğun çalışana ne kazandırır?
Zamanı kısıtlı biri için en değerli şey, salonda ne yapacağını düşünmeden doğrudan çalışmaya başlamak. Antrenör programı yazar, saati ayarlar, ilerlemeyi takip eder. Randevu olduğu için iptal etmek zorlaşır. Haftada bir yüz yüze ders ve diğer günler için yazılı program da iyi çalışan bir model.
Saatlerin çok düzensizse ya da sık seyahat ediyorsan online koçluk daha uygun olabilir: program telefonunda olur, nerede olursan ol uygulayabilirsin. Evine ya da sitene gelen bir antrenör de yol süresini tamamen ortadan kaldırır; bunun için site spor salonunda personal trainer ve evde personal trainer yazılarına bakabilirsin.
Plaza bölgelerinde antrenör bulmak
İş yerine yakın çalışacaksan aramaya iş yerinin bulunduğu ilçeden başla: Çankaya, Yenimahalle, Altındağ, Sincan ve Etimesgut sayfalarında o bölgede çalışan antrenörleri görebilirsin. Evine yakın çalışmak istiyorsan kendi ilçenin sayfasına bak.
Sık sorulan sorular
Haftada iki gün antrenman yeterli mi?
Spora yeni başlayan ve genel form, kuvvet ya da kilo verme hedefi olan çoğu kişi için evet. Gün içindeki hareket ve beslenme ile birlikte düzenli iki gün, belirgin sonuç verir.
Aç karnına sabah antrenmanı yapılır mı?
Bazı kişiler rahat yapar, bazıları başı döner ya da performansı düşer. Hafif bir şey yiyerek başlamak çoğu kişi için daha rahattır. Şeker hastalığı gibi bir durumun varsa doktoruna danış.
Öğle arasında duş alamıyorsam ne yapmalıyım?
Daha düşük yoğunluklu, terletmeyen bir kuvvet çalışması seçebilir, yoğun kondisyon bölümlerini akşama ya da hafta sonuna bırakabilirsin.
Sonraki adım
Haftada kaç gün ve hangi saatte gerçekten çalışabileceğini belirle, sonra Ankara’daki antrenörlerin profillerine bak ve bu saatlerde müsait olan iki üç kişiye yaz. Ücretler için Ankara’da personal trainer fiyatları yazısı yardımcı olur.